www.prawnik-online.eu   »   Porady   »   Prawo rodzinne   »   Alimenty   »   Kiedy mogę starać się o alimenty od byłego męża?

redaktor 16 grudnia 2012 Kiedy mogę starać się o alimenty od byłego męża?

Z chwilą zawarcia związku małżeńskiego pomiędzy małżonkami następuje obowiązek do wzajemnej pomocy, który  nie wygasa on  z chwilą orzeczenia rozwodu.

Obowiązek alimentacyjny po rozwodzie zależy od orzeczonej winy rozkładu pożycia.

Na podstawie art. 60 par. 1 i 2  Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego alimentów  może żądać:

1) małżonek, który nie jest winny za rozkład pożycia małżeńskiego;
2) jedno  z rozwiedzionych małżonków, jeżeli sąd zaniecha orzekania  o winie;
3) jedno z rozwiedzionych małżonków, jeżeli sąd orzekł rozwód z winy obojga małżonków.

Zobacz:

Od czego zależy wysokość alimentów?
Alimenty po rozwodzie - czy przysługują?

Ważne!

Małżonek, który został uznany za wyłącznie winnego rozkładu pożycia nie może występować z powództwem o alimenty. Małżonek, który chce wnieść pozew o alimenty musi znajdować się w niedostatku. Wyjątek stanowi orzeczenie rozwodu z wyłącznej winy jednego z małżonków.

Rozszerzony obowiązek alimentacyjny

Jeżeli rozwód został orzeczony z wyłącznej winy małżonka, wtedy małżonek niewinny może wnieść pozew  o alimenty. Nie musi znajdować się w niedostatku.  Nie ma wtedy potrzeby wykazywać, że rozwód pogorszył jego sytuację materialną (wyrok SN z 10 maja 1966 r., III CR 65/66, OSNC 1967, nr 2, poz. 2).

Jest to tzw. rozszerzony obowiązek alimentacyjny, który wynika z art. 60 par. 2 KRiO. Obowiązek ten jest nieograniczony czasowo (bezterminowy). Nie wygasa z upływem 5 lat od orzeczenia rozwodu (art. 60 par. 3 KRiO). Wyjątek stanowi zawarcie nowego małżeństwa przez małżonka niewinnego. W takiej sytuacji małżonek zobowiązany do alimentacji ma prawo wystąpić do sądu o uchylenie  nałożonego obowiązku alimentacyjnego.

Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego

W dniu 25 pażdziernika 2012 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok uznający, że zobowiązanie małżonka wyłącznie winnego rozwodu do alimentowania małżonka niewinnego, którego sytuacja materialna w istotny sposób pogorszyła się na skutek rozwodu, jest zgodne z Konstytucją (SK 27/2012) .

Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że:  

Brak ustawowych ograniczeń czasowych rozszerzonego obowiązku alimentacyjnego stanowi racjonalną konsekwencję założeń ustrojodawcy dotyczących instytucji małżeństwa. Zawierając małżeństwo, każdy z małżonków dobrowolnie przyjmuje na siebie zobowiązanie do zaspokajania potrzeb rodziny, które w założeniu (w prawidłowo funkcjonującym małżeństwie) ma trwać dożywotnio. W wypadku rozwodu z winy jednego małżonka taka relacja między małżonkami zostaje przedwcześnie skrócona i to jednostronną decyzją jednego z nich. W przypadku, gdy małżonek uprawniony poświęcił swoją karierę zawodową dla dobra rodziny, pogorszenie jego sytuacji majątkowej będzie więc miało najczęściej charakter trwały i nieodwracalny, powodując konieczność dożywotniej alimentacji”.

Stan niedostatku

Linia orzecznicza Sądu  Najwyższego wyjaśnia to pojęcie następująco: „Niedostatek w rozumieniu art. 60 par.  1 KRO nie wiąże się z zupełnym niezaspokojeniem usprawiedliwionych potrzeb. Stan niedostatku zachodzi już wtedy, gdy uprawniony nie ma możliwości zarobkowych i majątkowych pozwalających na pełne zaspokojenie jego usprawiedliwionych potrzeb, a jeżeli uprawniony jest chory, to do potrzeb tych należą i lekarstwa (wyrok SN z dnia 19 maja 1975 r., III CRN 55/75, (OSNC 1976/6/133).

Z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2000 r., I CKN 872/00 wynika, że rozwiedziony małżonek znajduje się w niedostatku wtedy, gdy własnymi siłami nie jest w stanie zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb w całości lub w części, a usprawiedliwione potrzeby to takie, których zaspokojenie zapewni uprawnionemu normalne warunki bytowania, odpowiednie do jego stanu zdrowia i wieku.

Kiedy żądać alimentów?

O alimenty od małżonka można wnosić już w pozwie rozwodowym, w czasie  trwania  sprawy rozwodowej albo po uprawomocnieniu się wyroku rozwodowego.

Z art. 135 w zw. z art. 60 par. 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego  zakres śwaidczeń alimentacyjnych zalezy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego  oraz zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego : DZIAŁ III OBOWIĄZEK ALIMENTACYJNY

Zobacz:

Pozew o alimenty na rzecz rozwiedzionego małżonka - omówienie

Ograniczenie czasowe do 5 lat

W sytuacji, gdy małżonek płacący  alimenty nie został uznany za winnego rozkładu pożycia, wtedy jego obowiązek dostarczenia środków utrzymania byłemu drugiemu małżonkowi wygasa z chwilą zawarcia przez niego nowego małżeństwa albo z upływem pięciu lat od orzeczenia rozwodu ( art. 60 par. 3 KRiO).  Ze względu na wyjątkowe okoliczności sąd na żądanie uprawionego do alimentów może przedłużyć niniejszy termin.

Podstawa prawna:

 - art. 60 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego

Stan prawny na 16 grudnia 2012 roku

OCEŃ ARTYKUŁ: 
     |      UDOSTĘPNIJ:  
DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ NA TEMAT: rozwód obowiązek alimentacyjny niedostatek poradnik alimentacyjny
Ocena: 4,58
Redaktor portalu
PORADY: 1280    |    KOMENTARZE: 0    |    ZOBACZ PROFIL
Dodaj swój komentarz

Musisz się zalogować żeby dodać komentarz.
Jeśli nie masz jeszcze kontra zarejestruj się.

Skorzystaj z naszych usług
lub
lub
  • Wykwalifikowani prawnicy
    i adwokaci
  • Zrozumiały język
  • Bezpłatne pytania dodatkowe
  • Bezpłatna wycena w ciągu 24h
Bezpłatnie
Polecane publikacje
ABC Rozwodu - poradnik rozwodowy
AUTOR: Wanda Książek; Mariusz Sząszor
3,00 zł
1